وبسایت شخصی سرور دانش

معاون دوم ریاست جمهوری اسلامی افغانستان

بیانیه استاد سرور دانش معاون دوم رئیس جمهور در مراسم معرفی خانم ندیمه سحر به عنوان رئیس اداره تعلیمات تخنیکی و مسلکی

معینیت تخنیکی و مسلکی- ۳۱ ثور ۱۳۹۷

﴿بسم الله الرحمن الرحیم﴾
دکتر میرویس بلخی وزیر محترم معارف، اعضای محترم شورای ملی، بانو ندیمه سحر رئیس اداره تعلیمات تخنیکی و مسلکی، آقای فرملی معین پیشین تخنیکی و مسلکی وزارت معارف، رؤسا و منسوبین وزارت معارف، معینان و نمایندگان ادارات دولتی و غیر دولتی، رسانه ها، حضار گرامی، ها و آقایان! السلام علیکم و رحمت الله و برکاته.
در ابتدا تعیین بانو ندیمه سحر را به عنوان رئیس اداره جدید و مستقل تعلیمات تخنیکی و مسلکی به خود ایشان و به همه رؤسا و منسوبین این اداره تبریک می گویم و برای ایشان در این وظیفه مهم یعنی رهبری و مدیریت یک نهاد مهم علمی و آموزشی برای تربیت نیروهای ماهر و مسلکی کشور آرزوی موفقیت می کنم و مطمئن هستم که ایشان با توجه به سوابق کاری و تجربیات طولانی در عرصه های مختلف، این اداره را به خوبی و شایستگی رهبری خواهد کرد. همچنین از هیأت رهبری وزارت معارف مخصوصا جناب وزیر و معین پیشین تعلیمات تخنیکی و مسلکی که در طول سال های متمادی در کنار بخش های دیگر، رهبری این بخش تعلیمی را نیز به عهده داشتند تشکر می کنم.
حضار گرامی!
حکومت وحدت ملی در سال ۱۳۹۷ بیشتر فعالیت های خود را بر چند اولویت بسیار مهم ملی متمرکز ساخته است:
اول رهبری و مدیریت جنگ و مبارزه علیه تروریزم است. تروریست ها و حامیان خارجی آنان نیت خیرخواهانه و طرح جامع صلح دولت افغانستان را رد کردند و در مقابل به اصطلاح عملیات بهاری خود را آغاز کردند و بر این پندار هستند که با عملیات انتحاری و کشتار مردم ملکی و بی گناه از یکسو و حملات تهاجمی بر ولایات و ولسوالی ها از سوی دیگر می توانند بین مردم و حکومت فاصله ایجاد کرده و برنامه های مهم ملی دولت را متوقف سازند و یا حکومت افغانستان را مجبور گردانند که در مقابل سیاست ها و پالیسی های اربابان خارجی آنان تسلیم شده و عزت و آزادی مردم و دستاوردهای عظیم دولت و ملت بزرگ افغانستان را با آنان معامله کند. اما این یک پندار باطل و بیهوده است. ما با همه چالش هایی که با آن رو به رو هستیم، ملت و دولت ما در صف واحد، با همه توان و امکانات خود در مقابل دشمن مقاومت خواهیم کرد و هرگز به آنان اجازه نخواهیم داد که بر سرنوشت مردم افغانستان مسلط شوند. ما همگی از نیروهای دفاعی و امنیتی خود با همه وجود حمایت می کنیم و بر قاتلان جنایتکار و مزدور بیگانه لعن و نفرین می فرستیم.
اولویت دوم ما مدیریت پروسه های مهم ملی مانند انتخابات است. انتخابات یک رکن اصلی نظام مردم سالار و تنها راه مسالمت آمیز گردش قانونمند قدرت سیاسی در کشور و عامل انسجام و وفاق ملی ما است. به همین جهت حکومت وحدت ملی به صورت جدی و قاطع، مصمم است که هم انتخابات پارلمانی و هم انتخابات ریاست جمهوری را در وقت معین قانونی آن برگزار نماید و دشمنان هم با توجه به اهمیت انتخابات می خواهند این پروسه ملی را مختل سازند و با انفجار و انتحار مانع مشارکت مردم در تعیین سرنوشت سیاسی شان شوند. تروریست ها امروزه قلب دموکراسی را نشانه گرفته اند، هم مراکز ثبت نام را و هم رسانه ها و ژورنالیستان عزیز ما را چون آنان می دانند که هم انتخابات و هم آزادی بیان دو عنصر اصلی و دو ابزار برنده بر علیه تروریزم و خشونت و افراط گرایی است. ما از مردم شریف خود در سرتاسر کشور می خواهیم که در پروسه ثبت نام و متعاقبا انتخابات فعالانه شرکت کنند و بدانند که هر رأی آنان به مراتب برنده تر از گلوله سربازان ما، قلب دشمن را می شکافد و زمینه پیروزی مردم افغانستان را بر تروریزم و برقراری امنیت و صلح پایدار را فراهم می سازد.
اولویت سوم ما مدیریت برنامه ها و پروژه های اقتصادی به منظور ایجاد اشتغال و رفاه در زندگی مردم و پیشرفت و ترقی اقتصادی کشور و اولویت چهارم ما اصلاح شیوه حکومتداری و اصلاحات اداری و حاکمیت قانون و مبارزه با فساد اداری است که به خاطر پرهیز از طولانی شدن برنامه، تنها به ذکر عنوان آن ها اکتفا کرده و از تفصیل و ذکر جزئیات آن صرف نظر می کنیم.
اما اولویت پنجم که موضوع اصلی جلسه امروز ما است، تمرکز بر تقویت و توسعه نظام تحصیلی و تعلیمی کشور است. شما می دانید که به همین جهت در سال گذشته شورای عالی علمی و فرهنگی و منابع بشری تحت ریاست رئیس جمهور و دو کمیته فرعی آن هم به نام کمیته منابع بشری تحت ریاست داکتر قیومی مشاور ارشد رئیس جمهور در امور زیربنا و کمیته علمی و فرهنگی آن تحت ریاست معاون دوم رئیس جمهور ایجاد گردیدند و همچنین سال ۹۷ از طرف جلالت مآب رئیس جمهور، سال حمایت از معارف اعلام گردید. معارف اساس و تهداب همه بخش های نظام آموزشی کشور است. ما همگی می دانیم که برای پیشرفت و توسعه یک کشور، دو عنصر حیاتی لازم است: یکی منابع مالی و دیگری منابع بشری. اما در میان این دو عنصر، آنچه کلیدی است عنصر منابع بشری است و در حقیقت در هر جامعه ای این عنصر بشری است که هم منابع مالی را فراهم می آورد و هم آن را درست مدیریت کند و پروسه توسعه را به موفقیت می رساند. ما باید بدانیم که بدون کدرهای ورزیده بشری نه از منابع مالی و اقتصادی خود درست استفاده می توانیم و نه به رفاه و توسعه دست می یابیم. دقیقا به جهت اهمیت منابع بشری است که سکتور آموزشی کشور به شمول نهادهای تعلیمی و تحصیلی نیز از اهمیت خاصی برخوردار است. این نهادها مسئولیت تربیه کدرهای مسلکی و متخصص را به عهده دارند. از این جا است که به اهمیت تعلیمات تخنیکی و مسلکی نیز پی می بریم. تجربه دنیای معاصر و کشورهای توسعه یافته نشان می دهد که در ارتقای مهارت ها و توسعه تکنالوژی و کارآفرینی، آموزش حرفه و فن و یا تعلیمات تخنیکی و مسلکی نقش بسیار برجسته و برازنده داشته است.
در کشور ما هم بخش تعلیمات تخنیکی و مسلکی سابقه طولانی دارد و از تشکیل و بودجه قابل توجه و تعداد زیاد شاگرد و معلم و مکتب ها و انستیتوت ها هم برخوردار بوده و دستاوردهای مثبتی هم داشته است اما تا کنون متأسفانه، آنچنانکه انتظار می رفت، نتوانسته به اهداف اصلی خود دست یابد. با توجه به اهداف طراحی شده در فصل پنجم قانون معارف (مواد ۲۳ و ۲۴) این بخش یکی از مهم¬ترین بخش¬های نظام معارف کشور بوده است. در ماده ۲۴ قانون معارف، تربیه قوای بشری در رشته¬های تخنیکی، مسلکی، حرفوی و هنری متناسب با نیازها و بازارهای ملی و بین المللی و با نظرداشت معیارهای ملی و بین المللی، رشد و انکشاف دانش و مهارت¬های نظری و عملی در عرصه های مورد نیاز جامعه، آموزش تعلیمات خاص، آماده ساختن شاگردان برای ورود به تحصیلات عالی، اهدافی است که برای این بخش در نظر گرفته شده است. علاوه بر اهداف بلندی که برای این بخش در قانون معارف تعریف شده است، وضعیت و شرایط اجتماعی ما نیز به خوبی بیانگر اهمیت این بخش از نظام آموزشی کشور است. در شرایط موجود تعداد زیادی از خانواده¬هایی وجود دارند که برای فرزندان شان فرصت فراگرفتن تحصیلات عالی فراهم نیست و یا علاقه مند به تحصیلات عالی نیستند و به دنبال ورود به بازارکار هستند و از سوی دیگر، بسنده نمودن به تعلیمات عمومی و مدرک صنف دوازده، هم نیازهای شغلی شان را تأمین نمی کند. لذا لازم است که تحصیلات نیمه¬عالی در عرصه¬ها و رشته¬های مختلف تعریف شود تا این دسته از شهروندان با فراگرفتن آن، نیازهای شان را مرتفع سازند و بتوانند در بازارکار فعالانه وارد شوند. بنابراین، باید الزامات و اقتضائات این پروسه مهم به خوبی فراهم شود.
با توجه به این ضروت ها و نیازها، رهبری حکومت و وزارت معارف بعد از مطالعه و مشورهای زیاد با متخصصین و نهادهای مرتبط تصمیم گرفت که معینیت تخنیکی و مسلکی را از بدنه و تشکیل وزارت معارف جدا ساخته و به عنوان یک اداره مستقل و با تشکیل و بودجه و صلاحیت های جداگانه ایجاد نماید. تبدیل معینیت تخنیکی، مسلکی به یک اداره مستقل با دو هدف صورت گرفته است: اول سبک نمودن بار سنگین وزارت معارف و متمرکز ساختن معارف به تعلمیات عمومی با توجه به این که وزارت معارف از نگاه تشکیل و حجم وسیع وظایف و فعالیت ها یکی از سنگین ترین و پرحجم ترین ادارات حکومت است و دوم اهمیت دادن به تعلمیات تخنیکی- مسلکی و این که با توجه به اهمیت این بخش برای تربیه منابع بشری ماهر و مسلکی، باید یک اداره مستقل، مدیریت آن را به عهده بگیرد.
حضار گرامی!
حال که تعلیمات تخنیکی– مسلکی به یک اداره مستقل ارتقا یافته است، لازم است که برای رسیدن به اهداف مورد نظر، اولویت های ذیل را در نظر بگیرد:
اول- بازنگری و تصویب چارچوب حقوقی:
برای تنظیم چارچوب حقوقی این اداره در مرحله اول لازم است که نقشه راه، پالیسی و استراتژی این اداره به طور مشخص تدوین شود. در پالیسی و استراتژی این بخش لازم است که هم وضعیت موجود و چالش ها و اولویت های آن مشخص شود و هم هماهنگی لازم با وزارت معارف و تحصیلات عالی صورت گیرد و از کارهای تکراری و موازی جلوگیری به عمل آید و در گام دوم، اداره تعلیمات تخنیکی- مسلکی باید قوانین، مقرره¬ها و وطرزالعمل های خود را متناسب با شرایط جدید و به منظور پیشبرد بهتر کارها اصلاح و تعدیل نماید. بسیاری از اسناد تقنینی ما مربوط به گذشته بوده و پاسخ¬گوی نیازها و شرایط جدید نیست.
دوم- اصلاح ساختاری و تشکیلاتی و شیوه ¬های مدیریتی:
لازم است که در این اداره یک تشکیلات شفاف، کارا و موثر طراحی شود. مدیریت جدید این اداره مبارزه با فساد اداری را باید در راس کارهای خود قرار دهد و برای ساختن اداره عاری از فساد و بی عدالتی تلاش نماید. فساد در هیچ جا و به خصوص در سکتور علمی و فرهنگی و آموزشی کشور پذیرفته شدنی نیست و این بخش باید پیش گام مبارزه با فساد باشد. همچنان در جذب نیروها به متخصصین و افراد با تجربه و متناسب با این بخش اولویت داده شود تا یک اداره تخصصی و علمی شکل بگیرد و کار به اهل آن یعنی عالمان و متخصصان واگذار شود. بدترین جامعه، آن جامعه ای است که در آن افراد نااهل و نادان بر مسند تصمیم و قدرت بنشینند و عالمان و شایستگان خانه نشین شوند. چنانکه امام علی(ع) علل انحطاط دولت ها را در چهار عنصر می دانند: «یستدلّ على ادبار الدول باربع: تضییع الاصول، والتمسک بالفروع و تقدیم الاراذل و تأخیر الافاضل» (غرر الحکم، حدیث ۱۰۹۶۵) یعنی نشانه ها و دلایل انحطاط و عقبماندگی و سقوط دولت ها چهار چیز است: نادیده گرفتن و زیرپا گذاشتن اصول و بنیادها و مسایل اساسی، چسبیدن به فروع و مسایل حاشیه ای و جانبی، مقدم داشتن و ترجیح دادن اراذل و فرومایگان و کنار گذاشتن شایستگان و اشخاص با فضیلت.
سوم- ارتقای کیفیت و اصلاح نصاب و برنامه های تعلیمی با توجه به شرایط و دیدگاه¬های جدید:
با توجه به فلسفه و اهداف این بخش از نظام آموزشی کشور، لازم است که محتوای این بخش از تعلیمات، متناسب با شرایط و نیازهای جدید کشور؛ مخصوصا بازار کار اصلاح و باز نگری شود. توجه به کیفیت، توانمند سازی، مهارت اندوزی و معطوف به عمل بودن فاکتورهایی است که در نوسازی محتوا و اعتباردهی به این بخش توجه شود. الگوگیری از تجربیات کشورهای دیگر در این زمینه نقش موثری را می¬تواند ایفا نماید.
چهارم- توجه به عدالت و انکشاف متوازن:
میزان نابرابری در آموزش زمینه ساز بسیاری از نابرابری¬ها و بی¬عدالتی¬های دیگر در جامعه می¬شود. از این رو، لازم است که سیستم تعلمیات تخنیکی و مسلکی به گونه ای اصلاح شود که هم عمومیت داشته باشد و هم شمولیت. اداره تعلیمات تخنیکی و مسلکی باید اطمینان حاصل نماید که ولایات و مناطق محروم از این فرصت محروم نشوند. مناطق محروم بیش از مناطق دیگر به این نوع تعلمیات نیازمند هستند. در مورد شمولیت باید روی سیستم جذب جدید الشمولان تمرکز شود و سیستم به گونه ای اصلاح شود که جوانان، اقشار فقیر و محروم و دختران و زنان و دیگر اقشار آسیب پذیر بیشترین امکان جذب شدن را داشته باشند.
پنجم- اصلاح وضعیت تعلمیات تخنیکی- مسلکی در سکتور خصوصی:
لازم است که سکتور خصوصی در این مورد به دقت بررسی و ارزیابی شود. سپس برای رفع خلاها و کاستی¬های آن مقرره و طرزالعمل¬های خاصی تدوین شود. عرضه تعلمیات تخنیکی و مسلکی توسط سکتور خصوصی یک ضرورت است و دولت به تنهایی نمی تواند از عهده این مسئولیت مهم برآید و باید سکتور خصوصی در ارتقای مهارت ها و آموزش های تخنیکی و مسلکی سهم فعال بگیرد و از جانب دولت حمایت شود ولی سکتور خصوصی هم باید از کیفیت لازم برخوردار باشد و باید به گونه ای باشد که همگان بدان دسترسی داشته باشند و حکومت از طریق اداره تعلیمات تخنیکی و مسلکی باید بر سکتور خصوصی نظارت لازم داشته باشد و معیارها و قوانین را به طور دقیق بر فعالیت آن ها در این عرصه تطبیق نماید.
در پایان یک بار دیگر تأسیس اداره جدید و مستقل تعلیمات تخنیکی و مسلکی و تعیین رئیس جدید این اداره بانو ندیمه سحر را تبریک می گویم و از جناب رئیس جمهور به خاطر این تصمیم و اقدام بجا و امیدبخش وسازنده هم تشکر می کنم.
به امید شکوفایی آموزش تخنیکی و مسلکی و تربیه نیروهای ماهر و متخصص برای ساختن افغانستان آباد و سربلند.
تل دی وی افغانستان
پاینده باد وحدت و همدلی مردم افغانستان
تشکر از توجه شما
السلام علیکم و رحمت الله و برکاته.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *